Cỏ mật gấu, Ðằng nha sọc - Isodon lophanthoides (D.Don) Hara (Rabdosia lophanthoides (Buch. - Ham. ex D.Don) Hara), thuộc họ Hoa môi - Lamiaceae.

Cỏ mật gấu là cây thảo có thân biến thiên, dày thì mọc đứng, thưa thì mọc bò có 4 góc rõ rệt, có lông, cao 15cm - 1m. Phân nhánh ít hay nhiều. Lá mọc đối, phiến lá hình trứng, mép khía răng cưa, gân phụ 5 - 6 cặp cuống 1,5cm. Cụm hoa hình cờ thưa ở ngọn dài 10 - 20cm. Lá bắc rất nhỏ, rụng sớm. Hoa có cuống dài, rất nhỏ. Đài hình chuông 5 răng. Tràng dài gấp đôi dài màu trắng có chấm hồng, ống hình trụ, phiến 2 môi, môi trên 4 thuỳ môi dưới nguyên. 4 nhị thò ra ngoài. Vòi nhuỵ chẻ đôi ít. Quả đóng nhỏ, tù, nhẵn. Hoa tháng 8 - 11.

Cây mọc ở các đồi, ven rừng, từ Sơn La, Cao Bằng, Lạng Sơn, Bắc Thái đến tận Lâm Đồng. Có thể thu hái toàn cây quanh năm, rửa sạch, chặt khúc dùng tươi hay phơi đến héo, sau đó bó lại rồi đem phơi khô để dùng.

Vị đắng, tính mát có tác dụng thanh nhiệt lợi tiểu, lọc máu và tán ứ. Thường dùng trị:

- Viêm gan vàng da cấp tính

- Viêm túi mật cấp

- Viêm ruột, lỵ.

- Đòn ngã tổn thương.

Liều dùng: 15 - 30g khô hoặc 30 - 40g tươi; sắc nước uống.